مـازیـار بهـاری: مستند سازِ ساکن جهان(محمد تهامی نژ اد)

Tasvir-tahami-bahari- football-iranian-style.jpg

در بارة فیلمسازی که بیشتر به ساختن فیلمهای گزارشی ـ خبری شهره است و می خواهد با ضبط تصویر از حادثه ای دارای ارزش خبریٍِ ماندگار ، برای مخاطبانِ هر چه بیشتری جذابیت آفرین باشد ، در عین حال بین خودش و موضوع فاصله ایجاد می کند تا تماشاگر را در تصمیم گیری آزاد بگذارد ، شاید عجیب ترین نکته ، این است که در کارهایش بدنبال عناصر خیال هم بگردیم .آیا بین خیال ، خلاقیت هنری و گزارش فاصله دار از موضوع ، نسبتی وجود دارد؟... ادامه مطلب

هیئت مدیره جدید انجمن جامعه شناسی ایران انتخاب شد

akhbar-heyat modireye jadid.jpg

روز پنجشنبه 19 اردیبهشت 1387، به دنبال تشکیل همایش کنکاش نظری بر جامعه ایران، در دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران، مجمع عمومی انجمن جامعه شناسی ایران نیز برای انتخابات هیئت مدیره جدید تشکیل شد. این مجمع پس از استماع گزارش عملکرد انجمن در دوره دو ساله گذشته که به وسیله آقای دکتر سعید معید فر ارائه شد و گزارش مالی که دکتر قانعی راد ارائه داد، زیر نظر یک هیئت رئیسه سنی و با حضور و نظارت نماینده وزارت علوم رای گیری را انجام داد. در حدود 200 نفر از اعضای پیوسته حاضر در جلسه ضمن تصویب چند تغییر اساسنامه ای، از میان 16 نامزد معرفی شده به مجمع به ترتیب اعضای زیر را انتخاب کردند:... ادامه مطلب

انسان شناسی شهری گرمسار(زهره انواری)(4)

Azmayeshgah-garmsar-4.jpg

شهر گرمسار از قدیم تا هنگام کشیده شدن جاده کمربندی که مسیر مسافران را از شهر به خارج از آن منحرف کرده، محل عبور مسافران از تهران به سمنان و شهرهای دیگر بوده است و شهر حول همین محور به شکل خطی از غرب به شرق شکل گرفته است و مسیر این خط را می توان از ابتدای بلوار انقلاب که ورودی شهر گرمسار از تهران است تا انتهای خیابان کشاورز دنبال کرد که میدان های اصلی شهر به ترتیب میدان انقلاب، میدان شهدا، میدان امام و میدان معلم در مسیر این خط قرار گرفته اند و شهر را به دو نیمه تقسیم می کنند به طوریکه تمام شهر حول محور این خط شکل گرفته و از شمال و جنوب این خط گسترش یافته است. این خط مرکزی را همانطور که دیدیم چهار نقطه که میدان های اصلی شهر هستند قطع کرده اند که فاصله بین این نقاط از لحاظ کارکردی به سه قسمت تقسیم می شود... ادامه مطلب

طنز، یا مضحکه و تحقیر؟: نگاهی بر مستند «رئیس جمهور میرقنبر»(پیروز کلانتری)

Tasvir-raisjomhour ghanbar.jpg

در فصلی از فیلم «رییس‌جمهور میرقنبر»، فیلم‌ساز میرقنبر 73ساله را متوجه می‌کند که حلقة ازدواج به‌اشتباه در انگشت دیگر همسرش قرار دارد و از او می‌خواهد که با همان علاقة سابق حلقه را در انگشت صحیح جا بدهد. تیتری روی سیاهی می‌آید که میرقنبر فراموش کرده حلقه در کدام انگشت جا می‌گیرد. تصویر بلاتکلیفی میرقنبر را می‌بینیم و تماشاگران می‌زنند زیر خنده. در جایی دیگر، پیچش کلام میرقنبر در توضیح این‌که همسرش در اوقاتی که میرقنبر برای فعالیت‌های انتخاباتی او را تنها می‌گذارد چه می‌کند و تعبیر تعبیه و سمت داده‌شدة فیلم‌ساز، موجب خندة حاضران در سالن نمایش می شود... ادامه مطلب

انتشار شماره جدید «پژوهشنامه فرهنگستان هنر»

marefi-pazouheshnameye farhang.jpg

شماره ششم پژوهشنامه فرهنگستان هنر با موضوع ویژه نقد پدیدار شناسی هنر( آذر و دی ماه 1378) منتشر شد. این دو ماهنامه که مدیریت مسئول آن بر عهده بهمن نامور مطلق و دبیری تحریریه اش بر دوش منیژه کنگرانی است، در این شماره با دبیری ویژه بهمن پازوکی منتشر شده است و اعضای هیئت تحریریه آن اساتیدی چون حسن بلخاری، شهرام پازوکی، پروین پرتوی، مهدی حسینی، زهرا رهنورد ، فرزان سجودی و بهمن نامور مطلق هستند... ادامه مطلب

انتشار شماره جدید نشریه دانشجویی نیمه تاریک

Marefi-nimeye tarik 2 .jpg

دومین و سومین شماره ماهنامه دانشجویی «نیمه تاریک» درباره پیوند ادبیات و جامعه شناسی(فروردین و اردیبهشت 1387) در 60 صفحه به انتشار رسید. نشریه که در این شماره خود به صورت خاص به دو موضوع «آنتونیو گرامشی» و «فلوبر و مادام بوواری» پرداخته است حاصل تلاش یک گروه دانشجویی است برای فراتر رفتن از کلیشه های رایج نشریات دانشجویی. در زمانی که مشخصه برجسته نه فقط اکثر نشریات دانشجویی بلکه اکثریت نشریات علمی – پژوهشی و غیر علمی پژوهشی «استادانه» ، روشنفکرانه و زرد منتشر شده در ایران، در نبود ارزش نگه داری آنها در قفسه های کتابخانه های شخصی و عمومی است، تلاش این گروه دانشجویی برای انتشار نشریه ای که ارزش «نگه داشتن» داشته باشد و پیش از آنکه کسی خواسته باشد به دلیل «جا نداشتن» به دورش بیندازد، با خود لحظه ای طولانی درنگ کند، شایسته تقدیر است... ادامه مطلب

انسان شناسی شهری گرمسار(زهره انواری)(3)

azmayeshgah-garmsar-3.jpg

شهر گرمسار همان طور که در بخش اول گفته شد از یکجانشینی طایفه‌های مختلف در زمان‌ها و دوره‌های مختلف به وجود آمده است. به همین دلیل این شهر به جزیره اقوام معروف است. این قسمت که در نتیجه تحقیق میدانی در شهر گرمسار صورت گرفته به معرفی طوایف و فامیلی های معروفی که در حال حاضر در گرمسار ساکن هستند و هر کدام منتسب به طایفه‌ای هستند، از دید نمونه‌های مورد تحقیق می پردازیم که می توان آن را با معرفی اقوام در قسمت تاریخی همین تحقیق مقایسه کرد... ادامه مطلب

کدام اخلاق؟ کدام علم؟

yaddasht-kodam.JPG

پژوهشگران اجتماعی وقتی سخن بر سر پژوهشی درباره خودشان است و زمانی که ذره بین نظریه پردازی ها و ساختارهای اندیشه را باید به سوی خود بگیرند، گاه به بحرانی در اندیشه و در عملکردهای خود می رسند که «دیدنی» و «شنیدنی» است. مقولات اجتماعی تا زمانی که دستمایه ما، «دیگری» دوردستی است که چندان در زندگی و در رفتارهای روزمره مان با آن درگیر نیستیم، به سهولت قابل انتقاد است، همه ابعاد موضوع شکافته می شود و دیدگاه نقدواره ما تمام ابعاد تاریک و پنهان و حتی همه ظواهر دروغ و دروغ های باطن را به زیر تیغ سر سختانه طوفانی از ضربات گفتمانی می گیرند... ادامه مطلب

انسان شناسی شهری گرمسار(زهره انواری)(2)

azmayeshgah-garmsar-2.jpg

برای بررسی اقتصادی شهر گرمسار به شرح وضعیت اشتغال در بخش های مختلف می پردازیم و در واقع اشتغال را معیاری برای شرح وضعیت اقتصادی در تحلیل های‌مان قرار می‌دهیم. همچنین برای تحلیل بهتر وضعیت اقتصادی ناگزیریم که شهر گرمسار را با بقیه نقاط شهرستان گرمسار ائم از روستایی و شهری مقایسه کنیم تا بتوانیم پدیده‌هایی مانند مهاجرت و تغییر اشتغال را تحلیل کنیم. اشتغال در شهر گرمسار بین سال های 1355 تا 1375 را می توان به چهار گروه کشاورزی و دامداری، صنعتی، خدماتی و مشاغل دیگر تقسیم کرد که در زیر به توضیح دو بخش مهم تر یعنی کشاورزی- دامداری و صنعتی می پردازیم... ادامه مطلب

فیلسوف عدم قطعیت: گفتگو با ادگار مورن(2)

goftegou-morin-2.jpg

بدین ترتیب من به فرموله کردن اصول نوعی محیط شناسی کنش کشیده شدم: هر کنشی درون بازی ای از کنش های متقابل قرار می گیرد و در نتیجه بسیار سریع از توجه و اختیار آغاز گر خود خارج می شود. به همین دلیل ولو آنکه کارایی یک کنش در ابتدا بسیار بالا باشد، اما با گذشت زمان کاهش می یابد و هیچ کس قادر نیست که پی آمدهای پنهایی آن را پیش بینی کند. و اگر کسی گمان کند که صرفا به دلیل داشتن حسن نیت می تواند به کنشی تحقق بخشد، این در آن واحد هم نشان دهنده سادگی اوست و هم گویای اینکه او چیزها را سیاه و سفید می بیند. ما نباید پنداره دست ناپیدا یا تردستی های عقل را طرد کنیم، بلکه باید آن را با شکاکیت به زیر سئوال بکشیم... ادامه مطلب

حق به فیلم درآوردن دیگران(گی گوتیه ترجمه محسن قادری)

tasvir-gauthier.jpg

شوهه یی ایمامورا بیشتر به عنوان سینماگر داستانی شناخته می شود(او با فیلم«ترانه نارایاما» جایزه نخل طلای جشنواره کن را در 1983 از آن خود ساخت) اما وی چندین فیلم مستند نیز ساخته است که از میان آنها می توان به سه مستند آخر او برای تلویزیون اشاره کرد:«تبخیر یک مرد»(1967) درباره محدوده های سینما وریته،«در جستجوی این سربازانی که بازنگشتند»(1971)«موهوماتسو به زادگاهش باز می گردد و این زنانی که می خواهند به دوردست بروند» (1973)... ادامه مطلب

رسانه های نوین- نظریه نوین(دنیس مک کیل ترجمه سعید شاه حسینی)(3)

maghaleh-macquail.jpg

رسانه های جمعی پیشین شامل مطبوعات و رادیو تلویزیون برای اجرای سیاست های دمکراتیک سودمند ( و حتی ضروری ) به نظر می‌آمدند.این سود مند بودن در گردش اطلاعات درباره حوادث سیاسی بین همه شهروندان و رودر رو شدن سیاستمداران و دولتمردان با سوالات و نقد مردم ریشه می گرفت.در هر حال آثار منفی نیز در این میان وجود داشته است.چرا که احاطه شدن مجراهای ارتباطی توسط چند نفوذ خاص و محوریت " جریان عمودی" پیام، تجارت زدگی بازار رسانه‌ای ، منجر به نادیده انگاشتن نقش های ارتباطی دموکراتیک می گشت.سازمان‌های نوعی و قالبهای کلیشه‌ای ارتباطات جمعی، دسترسی را محدود می‌کنند و گفتگو و مشارکت فعالانه را با دلسردی مواجه می‌سازند... ادامه مطلب

خلاصه مقالات و برنامه نهایی همایش کنکاش‌های مفهومی – نظری درباره جامعه ایران

akhbar-sociology.jpg

انجمن جامعه شناسی ایران همزمان با تشکیل مجمع عمومی و انتخابات هیئت مدیره خود، همایش «کنکاش های مفهومی – نظری درباره جامعه ایران» را برگزار می کند. در این همایش بیش از سی مقاله در همه عرضه های علوم اجتماعی به وسیله برجسته ترین متخصصان این علوم در ایران عرضه خواهد شد و در آنها هر یک از این اندیشمندان دیدگاه های خود را درباره موقعیت اجتماعی جامعه ایران بر اساس رشته و مطالعات و گرایش های نظری خود خواهد شکافت و سپس موضوع به بحث در یک میزگرد اختصاصی گذاشته خواهد شد... ادامه مطلب

انسان شناسی شهری گرمسار (زهره انواری)(1)

azmayeshgah-garmsar-1.jpg

در این تحقیق که به شکل میدانی در شهر گرمسار انجام شده سعی بر آن است که با نگاهی انسان‌شناسانه به رابطه بین فضا، زمان و نشانه‌ها با انسانی که این عوامل را هم مصرف و هم بازتولید می کند، پرداخته شود. در این راستا به علت ویژگی خاص شهر گرمسار که از مجموع و همزیستی چند قوم در کنار هم ایجاد شده بیشتر توجه تحقیق به مسئله خانواده و روابط خویشاوندی است که مهمترین عامل داد‌و‌ستد فرهنگی بین این اقوام بوده و در نتیجه این تبادل فرهنگی است که می‌توان فضای زیست شده توسط آنان را مورد بررسی قرار داد... ادامه مطلب

فیلسوف عدم قطعیت: گفتگو با ادگار مورن(1)

goftegou-morin-1.jpg

ادگار مورن را باید بزرگترین مدافع مفهوم «پیچیدگی» دانست او از بیست سال پیش تا کنون از خلال تبیین مجموعه ای گسترده از آثارش که با عنوان عمومی «روش» به انتشار رسیده است با اتکاء بر آخرین یافته های علمی در زمینه های فیزیک، زیست شناسی و انسان شناسی، تلاش کرده است به اندیشه ای دامن بزند که بتواند پیچیدگی امر واقعی را برای انسان درک پذیر نماید. انتظار آن بود که مورن پس از چندین اثر شناخت شناسانه، دست به تبیین اخلاق پیچیدگی بزند... ادامه مطلب

موزه هایی در باد

DSC00165.JPG

به ندرت مشاهده می شود که انتشارات دانشگاهی در ایران کتاب های پر ارزش علمی منتشر کنند و این وظبفه خطیر و مهم به دلایل بی شمار که در این فرصت کوتاه فرصت پرداختن به آن ها نیست، برخلاف کشورهای توسعه یافته که ناشران دانشگاهی در آنها معتبرترین ناشران هستند، بر عهده ناشران خصوصی است و حتی استفاده از ابزارهای دیوان سالانه ای نظیر دادن امتیاز دو برابر به دانشگاهیانی که کتاب هایشان را به انتشارات دانشگاهی می سپارند نتوانسته است سطح پایین و چهره عموما رنگ باخته این کتاب ها را در کشور ما تغییر دهد. اما آن هنگام هم که بر حسب شاید اتفاق، کتابی پر ارزش در این انتشاراتی ها به چاپ می رسد، اغلب قربانی توزیع بسیار نامناسب و غیر کارای همین موسسات شده و گاه کتابی که باید به سرعت پخش و بازخوردهایی علمی دریافت کند، چنان مهجور و بی کس در گوشه ای از انبارهای عریض و طویل این ناشران دولتی خاک می خورد که گویی هرگز قرار نبوده است روی آفتاب را ببیند... ادامه مطلب

رسانه های نوین- نظریه نوین(دنیس مک کیل ترجمه سعید شاه حسینی)(2)

Tasvir-macquail--2.png

آنطور که رایس و دیگران (1983:18) چندی پیش گفته اند" این باور وجود دارد که مجرای ارتباط به همان اندازه متغیر مهمی به شمار می‌آید که منبع،پیام،گیرنده، و بازخورد دارای اهمیت هستند." و نیز می افزایند که " نیازی نیست تا فرد یک جبرگرای تکنولوژیک باشد تا دریابد رسانه متغیری بنیادی در فراگرد ارتباط است." در عین حال بسیار دشوار است که ویژگی های الزامی و اصلی هر رسانه‌ای را دقیقا مشخص کنیم و زمینه های تمیز و تشخیص بین رسانه های " نوین" و "قدیمی" چندان بارز نیست... ادامه مطلب

نازی ها و نظارت بر مطبوعات (خسرو ناقد )

maghaleh-naghed.jpg

سیاست مطبوعاتى نازیهای آلمان در دوران سلطه "رایش سوم" و اظهارات صریح و بى‌پرده آدولف هیتلردر مورد نقش مطبوعات در تهییج و بسیج توده‌ها، یکی از مهم‌ترین عوامل آماده سازی افکار عمومی برای آغاز جنگ جهانی دوم بود. انحصار مطلق دستگاه‌هاى تبلیغاتى، مهار و ممیزى رسانه‌هاى همگانى، کنترل شبکه‌هاى خبررسانى، نظارت گسترده بر نهادهاى فرهنگى و موسسات هنرى و کلاً غلبه کامل بر تمام جریان‌هاى فرهنگى و ابزارهاى فرهنگ‌ساز جامعه یکى از ارکان اصلى نظام‌هاى تمامیت‌خواه یا توتالیتر است تا به‌ این ترتیب به‌شعور و آگاهى مردم و تصور آنها از خوب و بد، خیر و شر و دوست و دشمن شکل دهند و آن را در مسیرى دلخواه هدایت کنند... ادامه مطلب

هر چه آن بالا سرمان می آید این پایین نوشته شده!(ناصر فکوهی)

sokhanrani-jacques.jpg

رمان «ژاک قضا و قدری» دیدرو ( با ترجمه زیبا و ارزشمند مینو مشیری ) را می توان از ابعاد بسیار گوناگونی بررسی و تحلیل کرد که شاید بعد ادبی در آن بیشتر از دیگر ابعاد تاکنون مطرح شده باشد. واقعیت آن است که این رمان با ساختار شکنی ای که دیدرو در فرایند روایی خود انجام داده است یکی از بی نظیر ترین آثار در تاریخ ادبیات جهان به شمار می آید که بیش از دو قرن از زمان و زمانه خود پیشتر بوده است . به همین جهت نیز بود که شاید دیدرو آن را در زمان حیات خود به انتشار نرساند و پس از انتشار نیز با واکنش های بسیار متناقضی روبرو شد به صورتی که اقبال از آن در آلمان و در نزد شخصیت هایی چون شیللر و گوته و در قرنهای بعد در نزد اندیشمندانی چون هگل و مارکس در تضادی آشکار با برخورد نسبتا سردی قرار می گرفت که در فرانسه با آن شد... ادامه مطلب

رسانه های نوین- نظریه نوین(دنیس مک کیل ترجمه سعید شاه حسینی)(1)

tasvir-macquail-1.jpg

انسان از بدو پیدایش به شکل های گوناگون به گسترش ارتباط خود با همنوع اندیشیده است و حاصل چالش وی با محیط و انسان های پیرامونش،از تحول ارتباط رو در رو به ارتباط از راه دور و از ارتباط محدود به ارتباط جمعی منجر گشته است. آثار به جای مانده از دوران پارینه سنگی، در غارها و بر صخره‌ها، زبان ها و خطوط نخستین، بازگو کنندة تمایل انسان به یافتن حلقه‌های اتصال میان خویش و جهان پیرامون بوده‌است. پیدایش چاپ و مطبوعات تلاش دیرینة بشر برای ارتباط با دیگر انسانها در وسعت دلخواه‌تر را نشان داد و تولد سینما، رادیو و تلویزیون ارتباطات دیداری و شنیداری انسان را وسعت بخشید... ادامه مطلب

دور باطل سانسور و خود سانسوری

نمایشگاه بین المللی کتاب امسال(1387)در شرایطی گشوده می شود که ناشران و نویسندگان از تاخیر کتاب هایشان در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی گله مند هستند و بسیاری از آنها ( از جمله نویسنده این یادداشت) برغم آنکه کتاب هایشان را ماه ها قبل برای کنترل به این وزارت تحویل داده اند، امسال نمی توانند در این نمایشگاه با کتابی تازه شرکت کنند. این روند ظاهرا برای بالا بردن کنترل اجتماعی بر مواد نشر یافته و از این راه یاری رساندن به بهبود موقعیت فکری و اعتلای اخلاقی و علمی جامعه صورت گرفته است. در این یادداشت اصولا قصد ما آن نیست که هیچ یک از این اهداف را به زیر سئوال ببریم و فرض را بر سلامت نفس و حسن نیت تمام کنشگران اجتماعی می گذاریم یعنی از یک طرف متولیانی که در گفتمان خود بر آننند که به بهداشت و سلامت فکری جامعه می اندیشند و از سوی دیگر به مولفان و پدید آورندگانی که حرفی برای گفتن دارند و قاعدتا خریدارنی برای حرف هایشان هم، زیرا ناشری برای انتشار آنها پیدا کرده اند. واقعیت آن است که جامعه ما بیش از نیم قرن است که در تجربه سانسور و خود سانسوری به سر می برد و هر چند انقلاب اسلامی توانست به نحو کاملا چشم گیری سانسور را کاهش دهد، به صورتی ادواری هر چند سال یکبار باز هم شاهد بالا گرفتن دغدغه مسئولان برای کنترل بیشتر مواد انتشار یافته و یا تقاضای آنها از پدید آورندگان برای رعایت مرزها و یا به عبارت دیگر خود سانسوری هستیم... ادامه مطلب

تازه‌ها


کلیه حقوق این پایگاه، برای پایگاه اطلاع رسانی ناصر فکوهی محفوظ است.