من ریگوبرتا منچو (زهرا میلانی)

marefi-menchu-last.jpg

من ریگوبرتا منچو ، زنی بومی در گواتمالا، ریگو برتا منچو، ترجمه فروزان گنجی زاده، تهران، نشر ورجاوند، 1382، 392صفحه.

" امروز ریگوبرتامنچو نماد زنده صلح وآشتی است که مرزهای اختلافات قومی،فرهنگی واجتماعی را در داخل کشورش،در قاره آمریکا و در جهان در هم می شکند." این جمله ای است که در اعلامیه کمیته صلح در وصف ریگوبرتا ،یکی از یازده زن برنده جایزه نوبل صلح بیان شده است.
ریگوبرتا منچو ،که اکنون به عنوان شخصیتی سیاسی،چهره ای مبارز ویک قهرمان در میان مردمان سرزمینش شناخته می شود،زنی است که توانست با داشتن تجربه زیست مشترک بومیان گواتمالا،نسبت به وضع موجود سر برآورد و مبارزه با تبعیض نژادی و استثمار حاکم بر بومیان را پیش ببرد.این زن گواتمالایی با چشیدن طعم زندگی بدوی وسرشار از دشواری که حاصل آن حفظ میراث مادی و معنوی نیاکان می باشد،راه خود را در جهت سرنگونی سلطه جویی ومقابله با محرومیت ،که از ویژگی های استعمار داخلی است ،مشخص ساخته و بدون پروراندن آرمان بازگشت به زمان "پیش کلمبیایی"،مسیر تازه ای را در جهت مبارزاتش در آمریکای لاتین پیش می گیرد ودر همین ارتباط قالب های تشکل یافته ای چون "cuc"،کمیته وحدت دهقانان و"جبهه ملی 31 ژانویه" را برای جذب نیروهای مردمی و پیش برد اهداف انتخاب می کند.
این زن سرخپوست قبیله مایا در اکتبر سال 1992 به پاس مبارزه در راه حقوق بومیان ،موفق به کسب جایزه نوبل می شود وبا سفر به کشورهای مختلف دنیا،ضمن شرح موقعیت بومیان آمریکای لاتین ،مردمان گواتمالا وفقر ناشی از عدم حق مالکیت زمین و...،شیوه مبارزه غیر خشونت آمیز وسیاسی،پیام صلح واهداف انسانی اش را به گوش مردم جهان می رساند.
کتاب "من...ریگوبرتامنچو زنی بومی در گواتمالا"،زندگی نامه ایست از این مبارز که به طور مستقیم از او نقل وتوسط یک انسان شناس به نام الیزابت بورگوس دبره، جمع آوری و ثبت شده است.در این کتاب خواننده با جزئیات زندگی شخصی راوی،شرایط اجتماعی حاضر در دوره های مختلف زندگی او،باورها و آنچه به عنوان زیربنای جامعه قبیله ای گواتمالا به حساب می آید،آشنا می شود، طرح مسائلی از قبیل نگاه مردمان بومی به غذا وتورتیا،مشقات تحمیل شده از کودکی بر دوش ساکنان این نقطه از دنیا،شیوه کار گروهی و پنبه چینی ،آداب و رسوم تولد تا مرگ،نقش والدین وفرزندان در خانواده و گروههای بزرگتر،نقش روزهای هفته در زندگی مردم وباورهایی که نسبت به آنان وجود دارد،معنی تقدس وحضور طبیعت در حیات ذهنی و مادی آدمها،معیارها و قوانین ازدواج،زندگی روزمره بومیان را در شکلی ملموس به تصویر می کشد.از این میان به موازات شرح بیوگرافی نویسنده ،آنچه در معنای بسیط خود به موقعیت سیاسی ،کیفیت زندگی و طول عمر،نقش دین وزبان،موقعیت فرودست قبایل بومی و بیش از همه زنان ، آرمان های مبارزه و... برمی گردد، هویدا می شود.
ریگو برتا در این کتاب ،مسیر تحول زندگی خود که با اوج گیری دشواری های زندگی،او را هرچه بیشتر به فکر وا می دارد و اهداف و مسیر مبارزه اش را شکل می دهد بازنمایی می کند،تا آنجا که این ارزش ها وآرمان ها به مرتبه عمل می رسد وانواع تاکتیک ها وشیوه های مبارزه گروهی وابزارهای دفاع را شرح می دهد.قتل مادر وبرادر ریگوبرتا وسوزاندن پدرش به طرزی وحشیانه از نقاط تأثیر گذار زندگی این زن در حین مبارزه به حساب می آید که با تبعات حاصل از آنها مورد توصیف قرار می گیرد.
منچو در جامعه ای دست به تغییر می زند که فقر مردمانش حتی تجربه پوشیدن کفش را از آنها گرفته،هر روز زنان و دختران توسط سربازان مورد تجاوز قرار می گیرند وجدایی اقوام کشورش به خاطر موانع نژادی و زبانی ،اتحاد میان آنها را با مشکل مواجه کرده است،واز سویی طول عمر به بیش از شصت سال نمی رسد،همچنین مردم با پایبندی به مفاهیم به یادگارمانده از نیاکانشان،باور به تقدس ذرت که منشأ وجودی آدمها به حساب می آید و یادآوری روزهای سختی که در انتظار نوزادان این سرزمین است،استعمار و استثمار لادینوها را تحمل می کنند.
اما ریگوبرتا با تمام تعلق خاطری که به آداب،سنن و باورهای نهادینه شده در جامعه اش دارد،شیوه ای متفاوت از اشکال مرسوم چون مبارزه مسلحانه،شورش،کشتار و....پیش می گیرد وبا نگاهی دقیق به ورود قوانین مدرن در زندگی بومیان ،ضمن پایبندی به ریشه های خود مردم را به اندیشیدنی دوباره و برگزیدن راههای نرفته دعوت می کند.ریگو برتا در طی تجربیاتش به اهمیت دین وزبان به عنوان دو مقوله تأثیر گذار در مبارزات ملت ها پی می برد، او با انتخاب راه خود در قالب یک مبلغ دینی وفراگیری زبان اسپانیایی بدون ورود به مدرسه- راهیابی به مدرسه مانع انتقال آداب ورسوم تلقی شده و کلیسا جایگزینی برای آن میشود- تسلط خود را در هر دو حوزه تأمین کرده وآگاهانه با نفوذ در میان مردم اهداف اصلاحی خود را گسترش می دهد.
این مبارز آمریکای لاتینی که اکنون بالاجبار جلای وطن برگزیده ودر مکزیک ساکن است ،با درک مختصات جامعه خود و زدودن اندیشه ها ،از باورهای غلطی درباره اجداد خود(چون ناتوانی آنها در دفاع)که حلقه اتصال جمعی را سست می کند و به کار گیری شیوه های آنان در مغلوب کردن دشمنان و در عین حال به ارمغان آوردن ابتکارها،شیوه ها و دیدگاههای جدید در مسیری از تعادل گام نهاد تا به مبارزات خود شکلی معنادار ببخشد.او همچنان به عنوان رهبر یکی از احزاب مهم در کشورش ودر اشکال جدیدتری چون کاندیداتوری ریاست جمهوری،فعالیت سیاسی خود را ادامه داده وهر چه بیشتر در جهت اهداف انسانی،فمنیستی،صلح طلبانه و برابر خواهانه اش گام بر می دارد.

با استفاده از سایت www.iranwomen.org

روی اینترنت:

منچو در ویکیپدیا

زندگینامه منچو

منچو در سایت سرخپوستان

سایت منچو

درباره منچو

منچو در سایت زنان مشهور جهان

منچو در نیویورک تایمز

منچو در آمازون

 

 

کلیه حقوق این پایگاه، برای پایگاه اطلاع رسانی ناصر فکوهی محفوظ است.