بخش دوم و پایانی

غروب همین روز به مقبره شاه نعمت الهی ولی در ماهان رفتیم و از این باغ زیبا که امروز مزار و محل دیدار و زیارت برای بسیاری از کرمانیان است دیدار کردیم. در پایگاه اطلاعاتی میراث فرهنگی کرمان درباره این بنا چنین می خوانیم:

« آرامگاه موردنظر در جنوب شرقی شهر کرمان و در شهرستان ماهان واقع شده است. شاه نعمت الله ولی در سال 832 و به قولی 834 ه.ق. در کرمان فوت نموده و در ماهان در میان باغی مصفا مدفون شده است.
هستة اولیه گنبدی منفرد بوده که در سال 840 ه.ق. و به دستور "احمدشاه دکنی" ساخته شده و به تدریج توسعه یافته است و 32000 مترمربع مساحت دارد و از چندین صحن تشکیل شده است.
ورودی امروزی از شرق است و اولین صحن آن اتابکی نام دارد که به صحن وکیل الملکی راه دارد. از این صحن به رواقهای دورة قاجاریه و گنبدخانه و رواق شاه عباسی و صحن حسینیه دسترسی دارد که آخرین صحن آن بیگلربیگی نامیده می شود که به خانة متولی باشی ختم می گردد. این مجموعه طی شش قرن بنا شده و تداوم معماری ایران را در شش قرن گذشته و به صورت زیبایی به تماشا گذارده است.
بیشترین توسعة این مجموعه در دوران قاجاریه انجام شده و معماران آن (رواق و صحن میرداماد) استاد "کمال الدین حسین" و بانی آن بکتاش خان , صحن حسینیه "استاد رضا" و بانی آن "عبدالحمید میرزا" می باشد.
صحن وکیل الملکی و رواقها نیز به دستور وکیل الملک اول و دوم در سالهای 1285 ه.ق. بناگردیده است.
عناصر تزئینی مجموعه شامل کاشیکاری , کاربندی , مقرنس , گچبری و نقاشی است.»



زیبایی باغ بیرونی در آرامش و چیدمان ساده ای که با گلدان های کنار حوض در خود ایجاد کرده بود، در هم آهنگی زیبایی با بخش درونی بنا و حرکات آرام و سرشار نمازگزاران و مردمانی که اینجا و آنجا نشسته و به دعا مشغول بودند، ایجاد می کرد. در این حال کودکانی که محوطه درونی با خیالی آسوده به بازی و تفریح مشغول بودند، خبر از بی تکلفی و نسبت و نزدیکی روحی بسیار بالای مردمان با این مکان مقدس می داد. باغ بیرونی محلی برای گردش و گذراندن اوقات فراغت در عین زیارت نیز هست.


کشکول بزرگ  مقبره شاه نعمت الله ماهان

در «بام کویر»

در انتهای این روز دیداری با هیئت تحریریه نشریه محلی «بام کویر»، هفته نامه ای که با تیراژ پانزده هزار نسخه شش ماهی است در کرمان منتشر می شود، داشتیم که  با حضور  مرتضی دلاوری، سردبیر و محمد لطیف کار دبیر تحریریه و اعضای دیگر این گروه انجام شد. در این دیدار گفتگو ها ضبط شد و مقرر شد که در نشریه به چاپ برسد. بیشتر پرسش ها به برداشت از موقعیت در بم اختصاص داشت. و در طول آن نگارنده آنچه را در بم مشاهده کرده بود چندان به دور از انتظار  ارزیابی نکرد. واقعیت در آن است که ما برغم زندگی کردن در کشوری به شدت زلزله خیز ، نه از لحاظ روانی و نه از لحاظ  فناوری چندان آمادگی مقابله  برای چنین رویدادهایی را نداریم و هر بار گویی برای اولین بار با چنین حوادثی روبرو شویم، موقعیت آدم هایی غافلگیر شده را از خود نشان می دهیم که به شدت ضربه پذیر هستند و با رفتارهای نادرستشان بر شدت  صدمات و خسارات مالی و جانی می افزایند. افزون بر این در روزها ، ماه ها و سالهای پس از ماجرا نیز  همه چیز فراموش شده و کارها بر همان منوال همیشگی با کندی و در بسیاری از موارد با بی تفاوتی پیش می رود. این امر به دور از ذهن نیست زیرا این بهر رو واقعیتی از توسعه نیافتگی را نشان می دهد که باید آگاهانه با آن مبارزه و تلاش به جبرانش کرد.     
بحث پس از زلزله بم به موضوعات متنوع دیگری به ویژه موضوع سنت و مدرنیته کشیده شد که باز هم به همان  مسائل مطرح شده در بحث سخنرانی بازگشتیم. 


روز آخر

آخرین روز اقامت در کرمان با دیدارهای متعددی از بناهای مهم شهر خاتمه یافت: بازار کرمان  و معماری زیبای آن ، حمام  گنجعلی خان، جنگل قائم، یخ دان پارک عصای سفید، کتابخانه ملی، موزه سنگ ها و سرانجام مسجد صاحب الزمان و گورستان کرمان. نکته جالب توجه در این دیدارها  بسته بودن اغلب موزه ها در این روز بود از جمله ضرابخانه و موزه مسجد گنجعلی خان بود . از این گذشته در برخی از موارد که جایی هم برای بازدید، گشوده بود، راهنماها عموما اطلاعات و رغبت چندانی به راهنمایی و دادن اطلاعاتی  ( که شاید خود نیز از آن بی بهره بودند) نداشتند و هیچ اثری از  علائم و تابلوهایی به بان انگلیسی وجود نداشت. این نقاط ضعف برای شهری که باید مرکزی اساسی برای توریسم داخلی و بین المللی باشد قابل تامل است.


بازار کرمان-  روز جمعه



در یک خانه در بازار



سنگ زمان در حمام گنجعلی خان( با تابش نور خورشید از پشت این سنگ و موقعیت نور زمان مشخص می شد)


حمام گنجعلی خان


بچه های کرمان


بادگیر



بازار کرمان



تسبیح فروش تهرانی در بازار کرمان



بچه دستفروش در بازار



مغازه مسگری



فوتبال بچه ها در بازار  روز جمعه



سوغات فروشی و مدرسه علمیه جنب بازار کرمان


گورستان کرمان



کوهی در نزدیک مسجد صاحب الزمان



حمام گنجعلی خان


کتابخانه کرمان شناسی


مسجد صاحب الزمان


موزه سنگ ( عکس  از داخل)




موزه سنگ ( نمای بیرونی)



دیوار نویس روی کوچه ای در  کرمان



یخچال


یخچال



روز جمعه درابتدای بعد از ظهر کرمان را ترک کرده و خاطره ای زیبا از این شهر برای همیشه در حافظه خود ثبت کردیم: کرمانیان را مردمانی صبور و خویشتندار و مهربان و خون گرم دیدیم و آرزوی بازگشت دوباره به این شهر زیبا را با خود به تهران آوردیم.


از پایگاه میراث فرهنگی کرمان در اینجا بازدید کنید.